De puntjes op de AI. Waarom toestemming noodzakelijk is.

Over het gebruik van AI op school. Met én door leerlingen

AI is geen hype meer, maar een blijver. In de klas en op het werk. Daarom zetten we als school bewust in op AI-geletterdheid: we willen dat leerlingen én leraren weten wat AI doet, hoe het werkt, en vooral hoe je het verstandig gebruikt.

We vinden het belangrijk dat ouders weten wat we doen, waarom we het doen en hoe we dat veilig organiseren. Daarom vragen we expliciet ouderlijke toestemming voor leerlingen die zelf met AI-tools aan de slag gaan.

Waarom we toestemming vragen

Sommige AI-systemen leggen leeftijdsgrenzen op. Zo mogen leerlingen jonger dan 13 bepaalde tools niet gebruiken, en vragen aanbieders – zoals Microsoft Education – ouderlijke toestemming voor minderjarigen.

De Europese AI-verordening (EU AI Act) beschouwt AI-systemen die leerresultaten kunnen beïnvloeden als toepassingen met een hoog risico. Dat betekent dat scholen extra zorgvuldig moeten omgaan met transparantie, leeftijdsvoorwaarden en dataverwerking.

Daarom kiezen we er bewust voor om ouders te laten toestemmen wanneer hun kind zelf AI gebruikt. Zo weten ouders precies:

  • waarvoor hun zoon of dochter AI mag gebruiken
  • onder welke voorwaarden dat gebeurt
  • welke veiligheidsmaatregelen de school neemt

Dit is dus geen administratieve formaliteit, maar een manier om transparant, veilig en wettelijk correct te werken.

Ouders ontvangen hiervoor het document “Toestemming gebruik artificiële intelligentie”. Zonder toestemming kan de leerling niet actief deelnemen aan lessen waarin leerlingen zelf AI gebruiken. Leraren mogen AI in dat geval nog wel tonen of demonstreren tijdens de les.

Waarom enkel Microsoft Copilot op de lijst staat

We beperken het leerlinggebruik tot Microsoft Copilot, en dat is een bewuste keuze.

Copilot is volledig geïntegreerd in onze Microsoft 365-schoolomgeving en voldoet aan alle veiligheids- en privacyvereisten van de AVG (GDPR). Er worden geen persoonsgegevens gedeeld met externe bedrijven en alle data blijven binnen de Europese infrastructuur van Microsoft.

Daarnaast biedt Copilot duidelijke voordelen voor het onderwijs:

  • Werkt via het schoolaccount. Dus geen aparte logins of gratis accounts
  • Respecteert de privacy van gebruikers, zonder advertenties of datatracking
  • Maakt begeleid, bewust AI-gebruik mogelijk, zowel binnen als buiten de lescontext
  • Biedt mogelijkheden om teksten te herschrijven, extra uitleg te vragen of te oefenen op eigen niveau

Voor andere AI-systemen, zoals ChatGPT of Gemini, kunnen we als school deze garanties niet bieden op het vlak van leeftijdsvoorwaarden, privacy of dataverwerking. Daarom beperken we het actieve gebruik voorlopig tot Microsoft Copilot.

Wat dit betekent voor leerlingen en ouders

We vinden het belangrijk dat jongeren leren omgaan met generatieve AI, niet alleen om ze te gebruiken maar ook om ze te begrijpen en kritisch te beoordelen.

Het toestemmingsformulier past binnen ons AI-beleid. Dat beleid vertrekt vanuit een eenvoudige visie: AI is een hulpmiddel, geen vervanging van denkwerk. We zien generatieve AI als een digitale oefenpartner die leerlingen helpt om beter te begrijpen, te oefenen en creatief te denken. De nadruk ligt altijd op het leerproces, niet op het eindantwoord.

We bouwen stap voor stap aan AI-geletterdheid. Iedereen leert:

  • begrijpen hoe AI werkt
  • kritisch omgaan met AI-output
  • veilig werken binnen goedgekeurde tools
  • transparant zijn over gebruikte prompts en resultaten

Deze aanpak is ook uitgewerkt in onze AI-basisvaardigheden. Ze helpen leraren en leerlingen om bewuste keuzes te maken: wanneer AI echt meerwaarde biedt, hoe je het veilig gebruikt en hoe je erover communiceert. Zo groeit elke leerling uit tot een kritische en bewuste gebruiker van technologie.

Campusafspraken over het verzamelen van toestemmingsformulieren

Elke campus organiseert de inzameling van toestemmingsformulieren op de manier die het best aansluit bij de eigen werking. Voor de concrete afspraken contacteer je de campusdirectie.

Tot slot

AI is geen doel op zich, maar een hulpmiddel dat het leren kan versterken wanneer het verstandig wordt gebruikt. Met dit toestemmingsformulier zetten we een duidelijke stap: transparantie voor ouders, veiligheid voor leerlingen en helderheid voor leraren.

Zo blijven we samen alert, goed geïnformeerd en zetten we de puntjes op de AI.

Waarom WhatsApp géén professioneel communicatiekanaal is op school

Sommige collega’s zweren bij WhatsApp: “Want dan ben ik zeker dat het gelezen is.” We snappen dat dat handig lijkt, maar als Guldensporencollege kiezen we bewust voor andere kanalen. Niet omdat we moeilijk willen doen, maar omdat het professioneler, veiliger en juridisch correct is. En dus – in tegenstelling tot bijvoorbeeld WhatsApp – wél past binnen het wettelijk kader waar we als school aan gebonden zijn.

1. Privacy & GDPR: WhatsApp is géén veilige keuze

WhatsApp is een privé-app. Als school mogen we leerlingen, ouders of collega’s niet contacteren via een kanaal dat hun gegevens niet beschermt volgens de GDPR. Je gebruikt gsm-nummers zonder expliciete toestemming, en via WhatsApp heb je geen formele garanties over wie berichten leest of doorstuurt. Iets wat bij schoolmail of Teams wél binnen een wettelijk en professioneel kader gebeurt.

2. Professioneel én opvolgbaar communiceren

In Outlook en Smartschool (of Teams) hou je als leraar makkelijk overzicht over je communicatie. Kies je voor gedeelde of transparante kanalen, dan kunnen ook collega’s of betrokken partijen vlot mee opvolgen. Een belangrijke voorwaarde bij samenwerking, zorg of opvolging.

WhatsApp laat geen professionele opvolging toe, en je mist gesprekscontext of bewijskracht.

3. Eenduidigheid: duidelijk voor élke collega, leerling en ouder

Als school kiezen we bewust voor een beperkt aantal communicatiekanalen. Dat garandeert gelijke kansen, een professionele toon en duidelijke verwachtingen. Iedereen weet waar welke communicatie thuishoort.

Wanneer collega A WhatsApp gebruikt, collega B mailt en collega C nog een andere tool inzet, ontstaat verwarring. Zeker voor leerlingen of ouders die met verschillende leerkrachten of campussen te maken hebben, is dat onwerkbaar. Eenduidige communicatie is niet alleen handig, maar essentieel voor vertrouwen, duidelijkheid en efficiëntie.

Wie voor het eigen gemak kiest voor WhatsApp, omdat het ‘toch al op de telefoon staat’, verwacht in de feiten dat collega’s die WhatsApp niét gebruiken zich aanpassen en de app wél installeren. Terwijl net in Teams groepschats even goed beschikbaar zijn, zonder dat je externe tools nodig hebt. Wie weigert om Teams op de smartphone te zetten, maar wel via WhatsApp communiceert, legt de last bij collega’s die wél de schoolkanalen gebruiken. Dat botst met het principe van digitale samenwerking.

4. Voorspelbaarheid & betrokkenheid

Ook meldingen vanuit het LVS of opdrachten in Teams worden bewust via de schoolkanalen gestuurd, meestal via e-mail of via het klasteam. Dat zorgt ervoor dat leerlingen, ouders én collega’s altijd op dezelfde manier bereikt worden.

Alle leerlingen beschikken over een schoolmailadres en Teams(chat), wat het mogelijk maakt om hen vlot te betrekken bij de communicatie. Dat is niet mogelijk of bijzonder omslachtig via bijvoorbeeld WhatsApp.

Meer info: Ouders een bericht sturen?

Vanuit het digitale profiel voor elke collega op school

Deze keuzes rond communicatie maken we niet zomaar. Ze zijn verankerd in onze gedeelde visie op digitale professionaliteit, samengebracht in het digitale profiel dat elke collega op school ondersteunt. Ons digitaal profiel zegt het helder:

“Niet elke boodschap hoeft een ping. Sam tagt bewust, plant berichten in en kiest het juiste kanaal.”

Communicatie draait niet in eerste instantie om gemak, maar om professionaliteit en zorgvuldigheid.

Snelle communicatie mag nooit ten koste gaan van veiligheid en zorgvuldigheid. Outlook en Teams bieden uniformiteit, klasgroepen, BCC, een schoolhandtekening, uitgesteld versturen, duidelijke archivering en één centrale plek voor interne én externe communicatie. Zonder dat je hoeft terug te vallen op WhatsApp.

Vragen of twijfels? Spreek de lokale PedICT-coördinator aan!

Digitaal klaar voor een nieuw schooljaar!

Of je nu het nieuwe schooljaar begint met volle goesting of met een lichte zucht: een goeie digitale start maakt een wereld van verschil. Hieronder vind je de essentiële to-do’s om je digitale schooljaar vlot te starten.

🔔 Niet alles op deze pagina kan je direct uitvoeren. Check de opstartpost (verschijnt in augustus) in A-PT-Digitaal leren voor de juiste timing rond klassen, accounts en laptops. Zo vermijd je frustratie en foutmeldingen.

Geen tijd om alles grondig te doorpluizen? Hier zijn 10 snelle acties die je helpen om het schooljaar digitaal sterk te starten. Ze sluiten aan bij de richtlijnen uit de flyer (ICT op school – richtlijnen), maar gaan een stap verder: je vindt hieronder ook extra tips, links en uitleg per thema.

De 10 digitale startacties

  1. Sam en het digitale profiel doorgenomen als snelle controle op de ICT-afspraken op school?
  2. Nieuwe klasteams correct aangemaakt, en leerlingen pas toegevoegd nadat alle klassen correct beschikbaar zijn?
  3. OneDrive opgeruimd en voorbereid op ‘2025-2026’, overbodige koppelingen losgekoppeld?
  4. Lesmateriaal en OneNote-notitieblokken klaar en opgeschoond?
  5. Outlook geïnstalleerd, vastgepind en je schoolhandtekening up-to-date?
  6. Campusagenda zichtbaar in Outlook?
  7. Laptop geüpdatet, cloudprinter geïnstalleerd en je apps nodig voor het nieuwe schooljaar getest?
  8. Microsoft Edge als standaardbrowser ingesteld én aangemeld met schoolaccount?
  9. Digitale startmomenten voorzien én afspraken met leerlingen duidelijk gecommuniceerd?
  10. Vertrouwd met Smartschool Planner en het gebruik van LVS-filters?

En wie slim is, scrolt nu ook nog even door voor extra uitleg, links en Sam’s gouden tips. 😉

1. ICT op school: het digitale profiel

ICT op school = duidelijke gewoontes. Werk je volgens de digitale afspraken en tools van de school? Twijfel je over iets? Bekijk het digitale profiel van Sam, het is de perfecte wegwijzer.

💬 Sam zegt: “Je hoeft geen digitale goeroe te zijn. Gewoon weten wat werkt, is al een wereld van verschil.”

2. Teams en klasteams

  • Zijn je nieuwe klasteams correct aangemaakt? Bekijk hier onder andere de afspraken rond de naamgeving van Teams.
  • Voeg je leerlingen pas toe nadat de klaslijsten correct zijn ingelezen. Wanneer dat kan? Check de tijdslijn in A-PT-Digitaal leren.
  • Ben je voor dit schooljaar lid van de juiste vakgroepen en campusteams?
  • Zijn alle relevante Teams voor dit schooljaar zichtbaar in je Teams-app? (Nee, controleer even je verborgen Teams.)
  • Ken je de campus- en vakgroepafspraken rond het digitaal delen van materiaal?
  • Heb je je notificatie-instellingen gecontroleerd en/of aangepast in je Teams-profiel? Zodat je ongestoord les kan geven, maar wel zonder noodzakelijke info te missen.

💬 Sam zegt: “Een goed gestructureerde teamsomgeving aan het begin spaart me later tijd én uitleg.”

3. Het mapje Lesmateriaal en klasnotitieblokken in OneNote

  • Is het lesmateriaalmapje in je klasteams voorzien van een duidelijke structuur en de noodzakelijke startbestanden?
  • Gebruik je OneNote? Zijn je OneNote Klasnotitieblokken aangemaakt of opgeschoond?
  • Zijn niet-belangrijke notitieblokken gesloten in de OneNote desktopapp?
  • Heb je bij hergebruik van klasnotitieblokken oude feedback of leerlinggegevens gecontroleerd en verwijderd waar nodig?

💬 Sam zegt: “Een goed gestructureerd lesmateriaalmapje of OneNote klasnotitieblok bespaart mij elke week vijf keer dezelfde vraag.”

4. E-mail en Outlook

  • Is de Outlook-app geïnstalleerd op de schoollaptop? Eventueel een snelkoppeling toegevoegd aan de taakbalk?
  • Is je schoolhandtekening up-to-date (Denk aan je functie, campus en contactinfo)?
  • Ben je nog/al vertrouwd met de distributielijsten op school zodat je doorheen het schooljaar iedereen vlot kan bereiken? Check de tijdslijn in A-PT-Digitaal leren voor de beschikbaarheid van de nieuwe distributielijsten.
  • Heb je de campusagenda zichtbaar gemaakt in Outlook?

💬 Sam zegt: “De eerste schoolmail zet de toon, maak ze helder én herkenbaar.”

5. Laptop en updates

  • Zijn Windows en Office geüpdatet naar de recentste versies?
  • Is de cloudprinter correct geïnstalleerd op je schoollaptop? Zo kan je snel en handig afdrukken op elke campus.
  • Heb je gecontroleerd of alle standaardapplicaties (zoals Outlook, Edge, Teams, Word…) correct opstarten?

🛠️ Tip: Muiscursor op de schoollaptop ‘opvallend’ ingesteld? Doen, zo kunnen leerlingen een pak makkelijker meevolgen wanneer jij projecteert.

6. Microsoft Edge: de slimme, veilige browser op school

  • Ben je aangemeld met de schoolaccount in Microsoft Edge?
  • Gebruik je dus standaard dezelfde browser als je leerlingen?

🛠️ Tip: Microsoft Edge biedt volledige integratie met Teams, Outlook, OneDrive en Smartschool. Bovendien krijg je met je schoolaccount automatisch toegang tot de schoolversie van Copilot. Jouw AI-assistent binnen de browser.

7. OneDrive en verkenner (Persoonlijke en gedeelde bestanden)

  • Heb je een nieuwe map ‘2025-2026’ aangemaakt in je OneDrive?
  • Heb je nagedacht over het eventueel synchroniseren van bestanden uit (klas)teams zodat je efficiënt kan werken?
  • Heb je overbodige gesynchroniseerde mappen van vorig schooljaar uit je Verkenner (‘torentje’) losgekoppeld?
  • Heb je voor het nieuwe schooljaar Bureaublad- en Verkenner-snelkoppelingen geüpdatet (nieuwe bordboeken, …)?

💬 Sam zegt: “Een ordentelijke start zorgt voor een rustiger hoofd.”

8. Leerlingen begeleiden in digitale opstart

  • Heb je digitale startmomenten voorzien in je eerste lessen om leerlingen wegwijs te maken in Teams, Planner, klasnotitieblokken, bordboeken, …?
    Tip: Gebruik de ICT-flyer voor leerlingen als ondersteuning. Die bundelt alle basisafspraken over communicatie, opdrachten, planning en focus in één handig overzicht. Ideaal als herhaling én houvast.
  • Heb je je vakinfo en digitale afspraken gepost in het kanaal Algemeen van elk klasteam? Gebruik het sjabloon op digi-taal@gusco en pin je bericht bovenaan – zo blijft het zichtbaar voor je leerlingen.
  • Heb je eventueel ingesteld dat leerlingen niet kunnen reageren op je posts in het kanaal Algemeen, zodat je aankondigingen overzichtelijk blijven?

🛠️ Tip: Gebruik en/of bekijk de opstartfilmpjes in het leerlingenteam (kanaal ICT op school). Werk vanaf de start met vaste routines en duidelijke verwachtingen.

9. Smartschool en LVS

  • Maak jezelf vertrouwd met de Smartschool Planner?
  • Maak je gebruik van LVS-filters om vlot te kunnen opvolgen?
  • Geef je een keuzevak, module, clil, …? Bekijk dan hoe filters werken in de nieuwe Planner.

🛠️ Tip: Niet vergeten: in het team A-PT-Digitaal leren is er een specifiek ondersteuningskanaal voor de Planner.

10. Hulp nodig?

Je hoeft dit uiteraard niet alleen te doen. Er zijn verschillende manieren om snel weer op weg te raken:

🔍 Even zelf zoeken?
Gebruik Ctrl + F in het Start hier-artikel of typ je vraag in het zoekvenster op digi-taal.guscoweb.be (in de linkerzijbalk).
👉 Zoek niet langer dan 5 tot 10 minuten, daarna is het tijd om hulp te vragen.

💬 Vraag het aan collega’s.
Post je vraag in het Team A-PT Digitaal leren. Daar zitten héél veel leerkrachtspecialisten.

🤝 Liever persoonlijk contact?
Spreek een pedagogisch ICT’er aan op jouw campus.
Plan (online) hulp wanneer het jou past: huur een ICT-er.
Nieuwe collega? De aanvangsbegeleiding helpt je graag op weg.